Güçlü Tarafsız Hızlı Haber
$ DOLAR → Alış: 7,31 / Satış: 7,34
€ EURO → Alış: 8,65 / Satış: 8,69

Türkiye Tütün Sorununu Arttırıyor

Türkiye Tütün Sorununu Arttırıyor
  • 12.07.2020

Sağlığa Evet Derneği, tütün kontrolü yükümlülükleri dikkate alınmadan sürdürülen “sarmalık kıyılmış tütün, makaron, yetki belgesiz satış” tartışmalarının tütün tüketimi ve ilişkili hastalıkların artmasına neden olacağı endişesini taşıdığını belirterek, konuyla ilgili açıklamalarda bulundu.

Tütün tüketimi rekor kırıyor, vergi geliri sağlıyor ama öldürüyor

Sağlığa Evet Derneği Başkanı Prof. Dr. Elif Dağlı, Türkiye’de 2011 yılından beri artan tütün tüketimi 2019’da rekor kırdığını belirterek, “İç piyasada 2019 yılında 119.747.102.254 adet bandrollü sigara satışı yapılmıştır. Yasa dışı ticarete konu olan tahmini 5 milyar adet kaçak sigara ile 20 milyar adetten az olmamak üzere sarmalık kıyılmış tütünden mamul sigaraları eklediğimizde 2019 yılında Türkiye’de tüketilen sigara miktarının toplamda 145-150 milyar adede ulaştığı hesaplanmaktadır. 2019 yılında tütün mamullerinden 50,3 Milyar TL ÖTV geliri elde edilmiştir. 2020 bütçe hedefi 64,8 Milyar TL olup, 2020 yılının ilk 5 ayında 22,1 Milyar TL tahsilat gerçekleştirilmiştir. Sigarada nispi ÖTV %67 iken, sarmalık kıyılmış tütünde %40 olarak belirlenmiştir.” dedi.

Tütünün öldürdüğü 70 yıldır biliniyor

Tütünün yerlisinin de yabancısının da kullanıcısının yarısını öldürdüğüne dikkat çeken Dağlı, “Sosyal devlet anlayışı vatandaşı hastalıklardan koruyarak, vergi toplamayı, istihdam sağlamayı gerektirir. Tütün tüketimi arttıkça, gelir de artar gibi görünse de tütün kullanımının yol açtığı, enfeksiyon, kanser, kalp-damar hastalıkları, felç, KOAH gibi hastalıkların tedavisi vergi gelirinin çok üzerinde maliyet gerektirmektedir. “dedi.

Uygulanmayan ancak taraf olunan “uluslararası sözleşme”

Türkiye’nin 2004 yılında Tütün Kontrolü Çerçeve Sözleşmesine (TKÇS) taraf olduğunu belirten Dağlı, sözlerine şöyle devam etti:

“TKÇS’nin ‘Tütün Üretimine Alternatif Ürün ve Ekonomik Faaliyet’ başlıklı 17’nci maddesi, tütün üretiminden vazgeçen ve/veya vazgeçecek üreticilerin alternatif tarımsal ürünlere veya ekonomik faaliyetlere geçişlerini destekleyerek sürdürülebilir geçim yollarının geliştirilmesini sağlayabilmek açısından gereken tedbir ve uygulamaları kapsamaktadır. Ancak maalesef Türkiye bu uygulamaları yeterince yerine getirmemiştir. 2008-2012 ve 2015-2018 yıllarını kapsayan Ulusal Tütün Kontrol Programı ve Eylem Planlarında ‘Tütün ve Tütün Ürünleri Arzının Azaltılmasına Yönelik Önlemler’ kapsamında yer alan ‘B.3. Tütün Üretimi ve Alternatif Politikalar’ başlığı, 2018-2023 Tütün Kontrolü Strateji Belgesi ve Eylem Planında hiç yer almamıştır. Alternatif politika ve tedbirlerin başarısızlığı ve sürdürülmemesi, sarmalık kıyılmış tütüne olan talebin artmasına neden olmuştur.

Tütün kontrolü ödevleri yerine getirilmeyince üreticiye mavi boncuk dağıtılması gerekmiştir.”

Sarmalık kıyılmış tütün artışı ve yasallaşması

Sağlığa Evet Derneği Yönetim Kurulu Üyesi Doç. Dr. Osman Elbek ise, yetkisiz tütün ticareti yapanlara yönelik cezaların bir kez daha uzatılması ile ilgili şu değerlendirmelerde bulundu:

“26 Haziran 2020 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan 7247 sayılı Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun’un 17’nci maddesi ile ‘ticari amaçla; makaron veya yaprak sigara kâğıdını, içine kıyılmış tütün, parçalanmış tütün ya da tütün harici herhangi bir madde doldurulmuş olarak satanlara, satışa arz edenlere, bulunduran ve nakledenlere’ yönelik cezaya ilişkin uygulamanın ‘1/7/2020’ tarihinde yürürlüğe girmesi; ‘Tarım ve Orman Bakanlığı’ndan yetki belgesi almadan veya bildirimde bulunmadan tütün ticareti yapanlara’ yönelik cezanın uygulanması ise üçüncü kez ‘1/7/2021’ tarihine ertelenmiştir. Bu uzatma süresinin nedenleri anlaşılamamıştır. Sarmalık kıyılmış tütün mamulü üretiminde kullanılan tütünlerin üretimi ticari amaç olmaksızın ve 50 kilogramı aşmayacak miktarda üreticinin şahsi tüketimi için sarmalık kıyılmış tütün elde etmesine izin veren değişiklik ile idari para cezalarının kademelendirilerek azaltılması kayıt dışı üretimi daha da artırmıştır. 2014 yılında yapılan düzenlemeyle sarmalık kıyılmış tütün ile birlikte satılması zorunlu olan makaronun ayrı olarak ambalajlanarak piyasaya arzının serbest bırakılması tüketimi tetiklemiştir. Yasa dışı ticari faaliyete konu olan kayıt dışı tütün piyasası, son 10 yıl içinde üreticisine, komisyoncusuna, satıcısına, çoğunlukla düşük ve orta gelir grubuna dahil nihai tüketicisine kazanç ve avantaj sağladığı için katlanarak büyümüştür.”

Tüm siyasi partilerin temsilcileri tütün üretimi yanlısı

Sağlığa Evet Derneğinin seçim öncesi siyasi parti temsilcilerinin basına yansıyan tütün konusundaki konuşmalarının taranması çalışması yaptığını belirten Elbek, çalışmanın siyasi partiler arasında görüş farkı olmadığını ortaya koyduğunu söyleyerek, şunları söyledi:

“Bütün siyasi parti temsilcileri seçildikleri takdirde tütün tarımını nasıl destekleyecekleri konusunda vaatlerde bulunmuşlardır.

Süreçte tütün kontrolü ve sağlık açıcına değinen siyasi parti temsilcisine saptanmamıştır.

Tütün üretim bölgesinin milletvekili meclis konuşmasında sarmalık tütün üreticilerinin vergiden muaf olmasını ve her türlü desteği almasını talep etmektedir.

Türkiye’de üretilen sigaralarda kullanacak yerli tütün oranları konusundaki vaatler gerçekçi bulunmamaktadır.

Türkiye, tütün sektörünü 2000 yılında IMF ve Dünya Bankası dayatması ile yeniden düzenlediğinde, iç pazarı ulus ötesi firmalara teslim etmişti.

Yirmi yıl sonra verilen vaatlerin yine bu firmalarına yarayacağı endişesini taşımaktayız.

Ülkemizdeki tütün sektörünün kazananı hep ulus ötesi firmalar, kaybedeni de hastalanan halkımız olmuştur.”

Eren Karabiber (BSHA)

Etiketler: /

İzmirde 90 dakika kalkıyormu
Başkan Soyer’den aktarmalı sistem açıklaması, 90 dakika kalkmıyor, 120 dakikaya çıkıyor İzmir Haberleri İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Tunç Soyer, sosyal...
Bafrada Amca Yiğenini Öldürdü
Bafra Haber – Bafra Kamberli köyünde meydana gelen olayda, amca 23 yaşındaki yeğenini Mesut Şimşek’i vurarak öldürdü. Olay, Bafra’ya bağlı...
Emre Zorlu Bafrada Teslim Oldu
Emre Zorlu Bafrada Teslim Oldu Bafra Haber – 8 Ağustos günü 01.30 sıralarında bir lokalin önünde silahla başından vurularak öldürülen...
Bafra Kamberli Köyünde Silahlı Saldırı
Bafra Kamberli Köyünde Silahlı Saldırı Bafra Haber – Bafraya Bağlı Kamberli Köyünde silahlı saldırı sonucu 1 kişi hayatını kaybetti. Olay,...
Zeus Sunağı’nın getirilmesi için İzmir tek yürek
2 bin 400 yıllık Asklepion Tiyatrosu’nda tarihi karar İzmir Haberleri – İzmir Büyükşehir Meclisi 2 bin 400 yıllık Asklepion Tiyatrosu’ndaki...
Tarım İşçilerinin Kazasına İtfaiye Müdahale Etti
Manisa Büyükşehir Belediyesi İtfaiye Dairesi Başkanlığı’na bağlı Gölmarmara İtfaiye Amirliği ekipleri, Gölmarmara-Salihli Devlet Karayolu üzerinde meydana gelen trafik kazasına müdahale...
Kendini polis diye tanıtıp dolandırıcılık yaptı
05.08.2020 15.20 tarihinde şüpheli numaralardan aramak suretiyle kendilerini Polis, Savcı ve Asker olarak tanıtan şüpheli şahıs, mağdur vatandaş üzerinde korku...
Tren Raylarına Atlayarak İntihar Etti
Tren Raylarına Atlayarak İntihar Etti İzmir Haber – Kemer İzban İstasyonunda İzban raylarına atlayan Sami H, adlı bir kişi trenin...
Aile Hekimleri : Bu Hastalar Göz Göre Göre Ateşe Atıldı
Sağlık – Aile Hekimleri Federasyonu Derneği tarafından yapılan açıklamada, “65 yaş altındaki kronik hastalığı bulunanlar ilaçlarını alabilmek için Aile Sağlığı...
Yeni Sezon Hazırlıkları Devam Ediyor
Spor – Beşiktaş, yeni sezon hazırlıklarını, BJK Nevzat Demir Tesisleri’nde yaptığı antrenmanla sürdürdü. Basına kapalı yapılan idman, 1.5 saate yakın...
Fenerbahçe Takımı Hız Testini Geçti
Spor – Yeni sezon hazırlıklarını sürdüren Fenerbahçe futbol takımına, günün ikinci bölümünde Can Bartu Tesislerinde hız ve laktat testi uygulandı....
Bafrada Motosiklet Kazası 1 Ağır Yaralı
Bafra Burada – Bafra Hükümet caddesinde meydana gelen motosiklet kazasında 1 kişi ağır yaralandı. Edindiğimiz bilgilere göre Bülent Kaya İsimli...
Bafra Tarihi Bedesten de Sona Doğru
Bafra Haber – 17. yy. sonlarında inşa edildiği tahmin edilen tarihi Bedesten’de Bafra Belediyesi tarafından başlatılan çok yönlü çalışmalarda sona...
Türkiye NATO uyarılarına rağmen Oruç Reisi karasularına soktu
Oruç Reis’in göreve başlaması Yunan basınında korku yarattı Doğu Akdeniz’deki faaliyetlerine ara vermeden devam eden Türkiye’nin kararlı tavrı sonrası Yunanistan’ın...
Alaçatı Kafe Çamlık Yol’da hizmete girdi
Sosyal belediyecilik anlayışı ile kentin farklı noktalarındaki kafeteryaları vatandaşların hizmetine sunan Çeşme Belediye Başkanı M. Ekrem Oran, belediye şirketine ait...
ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

YORUM YAZ

izmir haber